Đây là yêu cầu bị bỏ sót nhiều nhất trong cả bộ hồ sơ định cư. Người ta chuẩn bị lý lịch tư pháp Việt Nam rất kỹ, rồi nhận thư yêu cầu bổ sung đòi thêm giấy của một nước từng ở ba năm trước.
Khi nào phải có
Phần lớn chương trình yêu cầu lý lịch tư pháp từ mọi nước bạn đã cư trú quá một ngưỡng thời gian nhất định, thường là sáu tháng hoặc một năm, tính từ một độ tuổi nhất định.
Ngưỡng này thay đổi giữa các chương trình. Hãy đọc kỹ và nếu bạn ở sát ngưỡng thì cứ xin cho chắc.
Ai hay rơi vào nhóm này
Du học sinh đã học ở một nước vài năm. Người từng đi lao động ở nước ngoài. Người từng làm việc theo hợp đồng ở nước thứ ba. Và người đã sống ở một nước trong lúc chờ hồ sơ định cư ở nước khác.
Bốn nhóm này rất phổ biến và ngày càng đông. Nếu bạn thuộc một trong số đó, hãy đưa việc này vào danh sách ngay từ đầu.
Lập bảng theo thời gian
Trước tiên hãy dựng một bảng: từ tháng nào tới tháng nào, ở nước nào, địa chỉ nào, với tư cách gì. Dựa vào hộ chiếu cũ và các giấy tờ cư trú.
Nhìn vào bảng, bạn biết ngay nước nào vượt ngưỡng và cần xin giấy. Không có bảng này, bạn dễ quên đúng những giai đoạn ngắn mà lại vượt ngưỡng.
Xin trước khi rời đi
Đây là lời khuyên quan trọng nhất trong bài. Xin tại chỗ khi bạn còn ở nước đó thường mất một buổi. Xin từ xa sau khi đã về có thể mất vài tháng.
Nếu bạn sắp rời một nước, hãy xin lý lịch tư pháp của nước đó trước khi đi, ngay cả khi chưa chắc sẽ cần. Chi phí nhỏ và nó là khoản bảo hiểm rất đáng.
Xin từ xa thế nào
Nhiều nước cho nộp trực tuyến hoặc qua bưu điện, kèm bản chụp giấy tờ tuỳ thân và đôi khi kèm dấu vân tay lấy tại nước bạn đang ở.
Yêu cầu dấu vân tay là chỗ khó nhất khi ở xa. Hãy hỏi cơ quan đại diện của nước đó tại Việt Nam về thủ tục lấy vân tay được công nhận.
Thời hạn cũng ngắn
Giống lý lịch tư pháp Việt Nam, giấy của nước ngoài cũng thường có hạn sử dụng ngắn. Đừng xin quá sớm.
Nhưng cũng đừng để quá muộn, vì thời gian xin từ xa dài và khó đoán. Hãy tính ngược từ ngày nộp hồ sơ và chừa một khoảng đệm rộng.
Dịch và hợp pháp hoá
Giấy do nước ngoài cấp cũng cần dịch và hợp pháp hoá theo yêu cầu của nước bạn nộp hồ sơ. Đây là thêm hai chặng nữa.
Nếu bạn còn ở nước cấp giấy, hãy làm luôn cả chuỗi ở đó. Về rồi mới làm thì phải gửi giấy đi gửi lại qua đường quốc tế.
Khi nước đó không cấp
Một số nước không cấp lý lịch tư pháp cho người nước ngoài đã rời đi, hoặc không có hệ thống tương đương.
Khi đó hãy xin văn bản xác nhận về việc không cấp được, từ cơ quan có thẩm quyền hoặc từ cơ quan đại diện. Kèm giải trình, văn bản này thường được chấp nhận thay thế.
Người phụ thuộc cũng nằm trong phạm vi
Nếu vợ hoặc chồng bạn từng đi du học, hoặc con lớn từng ở nước ngoài, họ cũng phải xin giấy của những nước đó khi đủ tuổi và đủ ngưỡng thời gian.
Hãy lập bảng theo thời gian cho từng người trong nhà chứ không chỉ cho đương đơn. Thiếu giấy của một người là hồ sơ chưa đủ, và thư yêu cầu bổ sung sẽ tới.
Chi phí và thời gian rất khác nhau
Có nước cấp trong vài ngày và gần như miễn phí, có nước mất vài tháng và phí không nhỏ. Hãy tra riêng cho từng nước trong danh sách của bạn.
Với nước mất nhiều thời gian nhất, hãy bắt đầu trước tiên. Cả lịch trình của bạn bị quyết định bởi chặng chậm nhất chứ không phải chặng trung bình.
Đừng tự quyết là không cần
Nhiều người bỏ qua một nước vì nghĩ ở ngắn, hoặc vì nghĩ chỉ đi học chứ không làm gì. Nhưng ngưỡng tính theo thời gian cư trú, không theo mục đích.
Nếu không chắc, hãy hỏi cơ quan tiếp nhận hoặc xin cho chắc. Xin thừa một giấy tốn ít hơn nhiều so với một vòng yêu cầu bổ sung.
Hỏi đáp
Tôi ở một nước năm tháng thì có cần không?
Tuỳ ngưỡng của chương trình. Nếu sát ngưỡng thì nên xin, vì cách tính thời gian có thể khác với cách bạn tính.
Tôi chỉ quá cảnh nhiều lần thì sao?
Quá cảnh không phải cư trú, nên thường không tính. Nhưng hãy cộng tổng thời gian nếu có nhiều lần lưu trú thật.
Nước đó yêu cầu lấy vân tay thì làm ở đâu?
Hãy hỏi cơ quan đại diện của nước đó tại Việt Nam, hoặc hỏi họ có chấp nhận vân tay lấy tại cơ quan công an Việt Nam không.
Giấy của nước ngoài có cần dịch sang tiếng Việt không?
Chỉ khi bạn nộp cho cơ quan Việt Nam. Nếu nộp cho nước thứ ba thì dịch sang ngôn ngữ của nước đó.